fa دستاوردها و چالش‌های ترویج و توسعه بهره‌مندی از طب سنتی در برنامه پزشک خانواده‌ی ایران عمومى General پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:14px;"><span style="font-family:times new roman;"><strong><span style="color:#336699;">سابقه و هدف:</span></strong> ترویج و توسعه طب سنتی در کنار طب رایج یا نوین در جوامع مختلف با دستاوردها و چالش‌&shy;های متفاوتی مواجه بوده است. این مطالعه به منظور بررسی دستاوردها و چالش&shy;‌های ترویج و توسعه بهره&shy;‌مندی از طب سنتی در برنامه پزشک خانواده&shy;‌ی ایران از دیدگاه مدیران و مجریان انجام گرفت.<strong><span style="font-size:9.0pt;"></span></strong><br> <strong><span style="color:#336699;">مواد و روش‌ها:</span></strong> این مطالعه مقطعی با برگزاری ۱۶ پانل خبرگان در زمستان ۱۳۹۵ انجام گرفت. جامعه پژوهش مدیران و مجریان اجرای برنامه پزشک خانواده شهری در ۲۸ شهرستان استان فارس بودند که به صورت سرشماری انتخاب شدند. ابزار جمع&shy;‌آوری داده&shy;‌ها پرسشنامه محقق ساخته بوده که روایی و پایایی آن مورد تائید قرار گرفت. داده&shy;‌های جمع‌&shy;آوری شده در نرم‌افزار <span dir="LTR">SPSS۲۳</span> در سطح معناداری ۰۵/۰<span dir="LTR">&alpha;<</span> تحلیل شد.<br> <strong><span style="color:#336699;">یافته‌ها:</span></strong> از ۳۴۷ نفر مورد بررسی، ۱۸۸ نفر (۵۴/۱%) مرد، ۱۷۲ نفر (۵۰/۷%) دارای لیسانس بودند. افراد مورد بررسی در سرجمع ۳۴۱ مورد دستاورد با تکرارپذیری و ۴۱ مورد بدون تکرارپذیری، ۴۱۵ مورد چالش&shy; با تکرارپذیری و ۶۳ مورد بدون تکرارپذیری را مطرح کردند. بیشترین دستاورد مطرح شده شامل کاهش هزینه&shy;‌های درمانی (۶۵ مورد)، کاهش مصرف داروهای صنعتی (۵۲ مورد)، کاهش عوارض دارویی (۵۰ مورد)، افزایش اعتماد و استقبال مردم (۴۲ مورد) و بیشترین چالش&shy;‌های مطرح شده شامل: نبود زیرساخت&shy;‌های لازم (۶۳ مورد)، امکان سودجویی دلالان و افراد غیرحرفه&shy;‌ای (۳۸ مورد)، پایین بودن سطح آگاهی پزشکان (۳۸ مورد)، عدم استقبال پزشکان (۲۴ مورد) بود. بین تعداد دستاوردها و چالش&shy;‌ها با بعضی از متغیرهای فردی ارتباط معنی‌&shy;دار وجود داشت (۰/۰۵><span dir="LTR">P</span>).<br> <strong><span dir="RTL"><span style="color:#336699;">نتیجه‌گیری:</span></span></strong> <span dir="RTL">این مطالعه نشان داد که مدیران ضمن امیدواری به دستاوردهای ترویج و توسعه بهره&shy;‌مندی از طب سنتی در برنامه پزشک خانواده&shy;، نگرانی&shy;‌های زیادی از استفاده نابجا و نبود زیرساخت&shy;‌های لازم دارند. </span></span></span></div> <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:14px;"><span style="font-family:times new roman;"><strong>Introduction</strong> The promotion and development of traditional medicine along with conventional and modern medicine have encountered different achievements and challenges in different societies. The aim of this study was to assess the achievements and challenges of promoting and developing the use of traditional medicine in the Iranian Family Physician Program (FPP) from the viewpoint of managers and administrators.<br> <strong>Methods:</strong> This cross-sectional study was conducted via holding 16 expert panels in 2017. The research population included the managers and executers of the implementation of the urban FPP in 28 cities of Fars province, selected by census. Data were collected using a researcher-made questionnaire whose validity and reliability were confirmed. Data were analyzed by SPSS 23 at a significant level of <0.05.<br> <strong>Findings:</strong> Among 347 people, 188 (54.1%) were male, 172 (50.7%) of them had a bachelor&#39;s degree. The subjects reported a total number of 341 and 41 achievements with and without repeatability as well as 415 and 63 challenges with and without repeatability, respectively. The most mentioned achievements included reducing the cost of treatment (65 cases), use of industrial medicines (52) and drug complications (50), and finally increased trust and popularity (42); the most mentioned challenges were the lack of necessary infrastructures (63 cases), profitability of brokers and non-professionals, low level of doctors&#39; knowledge (38) and physician opposition (24). There was a significant relationship between the number of achievements and challenges with some of the individual variables (P<0.05).<br> <strong>Conclusion:</strong> This study showed that the managers have many concerns about misuse and lack of infrastructures required for the FPP in addition to hoping for the promotion and development of the use of traditional medicine in this program.</span></span></div> طب سنتی, دستاوردها و چالش ها, دیدگاه مدیران, پزشک خانواده Traditional medicine, Achievements and challenges, Managers’ viewpoint, Family physician 13 21 http://iahj.ir/browse.php?a_code=A-10-113-2&slc_lang=fa&sid=1 Hasan Ashrafian Amiri حسن اشرفیان امیری dr.ashrafian2015@gmail.com 10031947532846001598 10031947532846001598 No Social Determinants of Health Research Center, Health Research Institute, Babol University of Medical Sciences, Babol, Iran مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی موثر بر سلامت، پژوهشکده سلامت، دانشگاه علوم پزشکی بابل، بابل، ایران سید مظفر ربیعی Drm_rabiee@yahoo.com 10031947532846001599 10031947532846001599 No Canser Research Center, Health Research Institute, Babol University of Medical Sciences, Babol, Iran مرکز تحقیقات سرطان، پژوهشکده سلامت، دانشگاه علوم پزشکی بابل، بابل، ایران Mohammad Javad Kabir محمد جواد کبیر kabirmj63@gmail.com 10031947532846001600 10031947532846001600 No Health Management & Social Determinants Research Center, Golestan University of Medical Sciences, Gorgan, Iran مرکز تحقیقات مدیریت سلامت و توسعه اجتماعی، دانشگاه علوم پزشکی گلستان، گرگان، ایران Reza Momtahan رضا ممتهن Rezamomtahan.ir@gmail.com 10031947532846001601 10031947532846001601 No Health Insurance of Fars province, Shiraz, Iran اداره کل بیمه سلامت استان فارس، شیراز، ایران Zahra Hassanzadeh-Rostami زهرا حسن زاده رستمی hassanzadeh_z8@yahoo.con 10031947532846001602 10031947532846001602 No School of Nutrition and Food Sciences, Shiraz University of Medical Sciences, Shiraz, Iran دانشکده تغذیه و علوم غذایی، دانشگاه علوم پزشکی شیراز، شیراز، ایران Seiyed Davoud Nasrollahpour Shirvani سید داود نصرالله پور شیروانی dnshirvani@gmail.com 10031947532846001603 10031947532846001603 Yes Social Determinants of Health Research Center, Health Research Institute, Babol University of Medical Sciences, Babol, Iran مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی موثر بر سلامت، پژوهشکده سلامت، دانشگاه علوم پزشکی بابل، بابل، ایران Asghar Rayatzadeh اصغر رعیت زاده Dr.rayat@yahoo.com 10031947532846001604 10031947532846001604 No Health Insurance of Fars province, Shiraz, Iran اداره کل بیمه سلامت استان فارس، شیراز، ایران Hamideh Rammezani حمیده رمضانی ramezani_sh88@yahoo.com 10031947532846001605 10031947532846001605 No Vice Chancellery of Health, Babol University of Medical Sciences, Babol, Iran معاونت بهداشتی، دانشگاه علوم پزشکی بابل، بابل، ایران