1- گروه ایمنی‌شناسی پزشکی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی بابل، بابل، ایران. 2- مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی موثر بر سلامت، پژوهشکده سلامت، دانشگاه علوم پزشکی بابل، بابل، ایران ، mehdishahbazi60@yahoo.com
چکیده: (15 مشاهده)
سابقه و هدف:بارداری یک فرآیند فیزیولوژیک پیچیده است که نیازمند یک همزیستی هماهنگ بین سیستم ایمنی مادر و جنین است؛ زیرا جنین یک بافت نیمه‌بیگانه بوده؛ بنابراین سیستم ایمنی مادر می‌تواند جنین را به عنوان یک بیگانه شناسایی کند و به آن پاسخ دهد. اما این اتفاق نه تنها صورت نمی‌گیرد، بلکه رحم با ویژگی‌های خاص خود محیطی ایمن را برای رشد جنین فراهم می‌کند. از طرفی، اهمیت امن بودن رحم در آیات مختلف قرآن کریم نیز مورد اشاره و تاکید قرار گرفته است. این مقاله مروری، به بررسی برخی از این شواهد از منظر علم ایمونولوژی و آیات قرآن کریم می‌پردازد. مواد و روش‌ها:در مطالعه مروری حاضر، ۳۰ مقاله از پایگاه‌های الکترونیکی و موتورهای جستجوگر علمی مانند PubMed و Google Scholar مورد بررسی قرار گرفته است.
یافته‌ها: در علم ایمنی‌شناسی، سازگاری یا تحمل ایمنولوژیکی مادر نسبت به جنین مرهون همکاری مکانیسم‌های متعددی مانند غلبه پروفایل ایمنی همورال در مقایسه با ایمنی سلولی با مشارکت سلول‌های T کمکی-۲ (T-helper 2)، افزایش ترشح سایتوکاین‌های ضدالتهابی، مهار عملکرد سایتوتوکسیک لنفوسیت‌های T و سلول‌های کشنده طبیعی، مهار ترشح سایتوکاین‌های التهابی، مهار عملکرد کمپلمان و افزایش سلول‌های T تنظیمی، می‌باشد. بدین ترتیب رحم تبدیل به مکانی امن برای حفظ و رشد جنین در طی فرایند بارداری می‌گردد. موضوعیت امن بودن رحم در آیات مختلف قرآن کریم نیز مورد اشاره و تاکید قرار گرفته است. واژه "قرار مکین" در آیات مختلف قرآن نیز اشاره به امن بودن جایگاه رحم از نظر حفاظت فیزیکی و ایمونولوژیکی دارد.
نتیجه‌گیری:در آیات بسیاری از قرآن ذکر شده است که خداوند رحم را مکان امن برای جنین قرار داده است که این آیات کاملا با یافته‌های حاصل از مطالعات علمی و شواهد عینی در بارداری‌های موفق، منطبق است. نتایج نشان می‌دهد که تلفیق آیات قرآن و یافته‌های علمی می‌تواند درک اعجاز علمی قرآن را به عنوان کلام الهی تقویت نماید.
Smailnejad-Ganji K, Mohammadnia-Afrouzi M, Yadollahpour M H, Shahbazi M. Uterus as a Safe Environment for the Maintenance and Development of the Fetus: A Review of the Viewpoints of the Holy Qur'an and Immunological Science. IHJ 2026; 11 (2) :45-53 URL: http://iahj.ir/article-1-364-fa.html
اسماعیل‌نژاد گنجی کوثر، محمدنیا افروزی موسی، یداله‌پور محمدهادی، شهبازی مهدی. جایگاه رحم به عنوان مکانی امن برای نگهداری و رشد جنین: مروری بر دیدگاه قرآن کریم و علم ایمنی‌شناسی. نشریه اسلام و سلامت. 1405; 11 (2) :45-53
